الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

48

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

ضمنا از اين توضيح استفاده مىشود كه منظور از جمله نسوا الذكر ، فراموش كردن ياد خدا است كه در آيه 19 سوره حشر بجاى آن « وَلا تَكُونُوا كَالَّذِينَ نَسُوا اللَّه » آمده است ، و يا فراموش كردن روز قيامت و دادگاه عدل پروردگار آن چنان كه در آيه 26 سوره ص آمده « لَهُمْ عَذابٌ شَدِيدٌ بِما نَسُوا يَوْمَ الْحِسابِ » : « براى آنها عذاب شديدى است بخاطر فراموش كردن روز حساب » . و يا فراموش كردن هر دو و همه برنامه‌هاى الهى . 3 - واژه « بور » « بور » از ماده « بوار » در اصل به معنى شدت كساد بودن چيزى است و چون شدت كسادى باعث فساد مىشود چنان كه در ضرب المثل عرب آمده « كسد حتى فسد » اين كلمه به معنى فساد ، و سپس هلاكت اطلاق شده است . و از آنجا كه زمين خالى از درخت و گل و گياه در حقيقت فاسد و مرده است به آن « بائر » مىگويند . بنا بر اين جمله * ( كانُوا قَوْماً بُوراً ) * اشاره به اين است كه اين گروه بر اثر غرق شدن در زندگى مرفه مادى و فراموش كردن خدا و رستاخيز به فساد و هلاكت كشيده شدند و سرزمين دلشان همچون بيابانى خشك و بائر ، از گلهاى ملكات ارزشمند انسانى و ميوه‌هاى فضيلت و حيات معنوى خالى گرديد . مطالعه حال ملتهايى كه امروز در ناز و نعمت غرقند و از خدا و خلق بى - خبرند عمق معنى اين آيه را روشنتر مىسازد كه چگونه در درياى فساد اخلاقى غرق شده‌اند و چگونه فضائل انسانى از سرزمين باير وجودشان برچيده شده است ( 1 ) .

--> ( 1 ) واژه « بور » را بعضى مصدر مىدانند كه گاه به معنى اسم فاعل به كار مىرود و مفرد و تثنيه و جمع و مذكر و مؤنث در آن يكسانست و بعضى آن را جمع « بائر » شمرده‌اند .